Buyrak va siydik naylari
Gidronefroz, torayishlar, reflyuks va buyrakning tugʻma nuqsonlari.
Boʻlimdagi barcha mavzular (12)Ota-onalar uchun bolalar urologiyasi
Bolalar urologiyasi chaqaloqlikdan oʻsmirlik yoshigacha boʻlgan bolalarda buyraklar, siydik yoʻllari va jinsiy aʼzolarning tugʻma nuqsonlari hamda orttirilgan kasalliklarini aniqlash va davolash bilan shugʻullanadigan tibbiyot sohasidir.
Saytda bolalarda eng koʻp uchraydigan urologik kasalliklar, ularni tekshirish va davolash batafsil tushuntirilgan. Qaysi holatlarda kutish mumkinligi, qaysi holatlarda esa darhol shifokorga murojaat qilish kerakligi ham koʻrsatilgan.
Farzandingizda nimani payqadingiz?
Tashxis nomini bilishingiz shart emas. Payqagan belgingizni tanlang, tegishli mavzular ochiladi.
Yorgʻoqda moyak sezilmaydi
- Tushmagan moyak Kriptorxizm, yorgʻoqda boʻlmagan moyak
- Retraktil moyak Vaqtincha yuqoriga tortiladigan moyak, “uyatchan” moyak
Moyakda toʻsatdan boshlangan ogʻriq: shoshilinch
- Moyak buralishi Moyak torsiyasi, oʻtkir moyak ogʻrigʻi
- Epididimit va orxit Moyak va moyak ortigʻining (epididim) yalligʻlanishi
Yorgʻoq yoki chov sohasi shishgan: shoshilinch
- Gidrotsele Moyak istisqosi, yorgʻoqda suyuqlik
- Chov churrasi Ingvinal churra, chovda boʻrtma
Yorgʻoqda ogʻriqsiz shish yoki tugun
- Epididim kistasi Spermatotsele, moyak ortigʻi kistasi
- Gidrotsele Moyak istisqosi, yorgʻoqda suyuqlik
- Varikotsele Yorgʻoqdagi kengaygan venalar
- Chov churrasi Ingvinal churra, chovda boʻrtma
- Moyak oʻsmasi Moyakda tugun, moyak hosilasi
Oʻsmir yigitning yorgʻogʻida kengaygan tomirlar
- Varikotsele Yorgʻoqdagi kengaygan venalar
Kertmak (sunnat terisi) orqaga surilmaydi
- Fimoz Kertmakning torligi
- Balanopostit Jinsiy olat uchining qizarishi va shishishi
- Skleroatrofik lixen (BXO) Balanitis xerotica obliterans, chandiqli (patologik) fimoz
Kertmak orqaga surilib, joyiga qaytmayapti: shoshilinch
- Parafimoz Kertmakning jinsiy olat boshini siqib qolishi
Siydik chiqarish teshigi jinsiy olatning uchida emas
- Gipospadiya Siydik chiqarish teshigining jinsiy olat ostki tomonida ochilishi
- Epispadiya Siydik teshigining jinsiy olatning ustki yuzasida ochilishi, qizlarda ikkiga boʻlingan klitor
Jinsiy olat kichik koʻrinadi
- Yashirin jinsiy olat Koʻmilgan jinsiy olat, kichik koʻrinadigan olat
- Mikropenis Haqiqatan ham kichik jinsiy olat
Jinsiy olat qiyshiq
- Jinsiy olat qiyshiqligi Xorda; jinsiy olatning buralishi (torsiya) alohida topilma
- Gipospadiya Siydik chiqarish teshigining jinsiy olat ostki tomonida ochilishi
Xatnadan keyin muammo bor
- Xatna asoratlari Xatnadan keyingi asoratlar va ularni tuzatish
- Meatostenoz Meatal stenoz, xatnadan keyin siydik chiqarish teshigining torayishi
Tunda siydigini tuta olmaydi
- Tungi enurez Enurez, tunda siydik tuta olmaslik
- Enurez budilnigi Enurez budilnigi (signal beruvchi qurilma), namlik sensori
Kunduzi siydigini tuta olmaydi
- Kunduzgi siydik tuta olmaslik Giperaktiv siydik pufagi, siyish disfunksiyasi
- Ich qotishi va siydik pufagi Siydik pufagi va ichak disfunksiyasi (BBD)
- Ektopik siydik nayi Ektopik ureter, siydik nayining siydik pufagidan tashqarida ochilishi
- Kulganda siydik tuta olmaslik Giggle incontinence, kulgi bilan qoʻzgʻaladigan siydik tuta olmaslik
Tez-tez siyishga boradi, lekin ishtonini hoʻl qilmaydi
- Tez-tez siyish Pollakiuriya, kunduzi odatdan tashqari tez-tez siyish
- Kunduzgi siydik tuta olmaslik Giperaktiv siydik pufagi, siyish disfunksiyasi
- Ich qotishi va siydik pufagi Siydik pufagi va ichak disfunksiyasi (BBD)
Qiz bolaning ichki kiyimi hojatdan keyin hoʻl boʻladi
- Vaginal reflyuks Vezikovaginal reflyuks, siydikning qinga oqib kirib, u yerda vaqtincha toʻplanishi
- Labial sinexiya Labial fuziya, kichik jinsiy lablarning bitishib qolishi
- Kunduzgi siydik tuta olmaslik Giperaktiv siydik pufagi, siyish disfunksiyasi
- Ektopik siydik nayi Ektopik ureter, siydik nayining siydik pufagidan tashqarida ochilishi
Isitma va siyganda achishish
- Siydik yoʻllari infeksiyasi Siydik pufagi yoki buyrak infeksiyasi (sistit, pielonefrit), SYI
- Pielonefrit Isitmali siydik yoʻllari infeksiyasi, buyrak yalligʻlanishi
- Vezikoureteral reflyuks Pufak-siydik nayi reflyuksi, VUR
Siydik yoʻllari infeksiyasi takrorlanadi
- Vezikoureteral reflyuks Pufak-siydik nayi reflyuksi, VUR
- Ich qotishi va siydik pufagi Siydik pufagi va ichak disfunksiyasi (BBD)
- Siydik yoʻllari infeksiyasi Siydik pufagi yoki buyrak infeksiyasi (sistit, pielonefrit), SYI
Siydikda qon koʻrinadi
- Siydikda qon Gematuriya, qizil yoki jigarrang siydik
- Buyrak toshi Siydik toshi, urolitiaz, siydik-tosh kasalligi
- Buyrak toshini davolash Toshni maydalash (litotripsiya), ESWL, RIRS, PNL
- Jinsiy aʼzolar shikastlanishi Yorgʻoqqa zarba, zamok shikastlanishi, oraliqqa yiqilish
- Vilms oʻsmasi Nefroblastoma, bolalarda buyrak oʻsmasi
Siydik oqimi sust yoki siydik tomchilab chiqadi
- Orqa uretra klapani Siydik chiqarish kanalidagi tugʻma toʻqima burmalari, PUV
- Meatostenoz Meatal stenoz, xatnadan keyin siydik chiqarish teshigining torayishi
- Neyrogen siydik pufagi Spina bifida va orqa miya kasalliklarida siydik pufagi
- Uretra strikturasi Siydik chiqarish kanalining chandiqli torayishi
Bola siya olmayapti: shoshilinch
- Parafimoz Kertmakning jinsiy olat boshini siqib qolishi
- Xatna asoratlari Xatnadan keyingi asoratlar va ularni tuzatish
- Orqa uretra klapani Siydik chiqarish kanalidagi tugʻma toʻqima burmalari, PUV
- Neyrogen siydik pufagi Spina bifida va orqa miya kasalliklarida siydik pufagi
- Uretra strikturasi Siydik chiqarish kanalining chandiqli torayishi
UTTda buyrak kengaygan
- Gidronefroz Buyrak jomining kengayishi (pieloektaziya), buyrakda suv yigʻilishi
- Pieloureteral segment torayishi Buyrak jomi bilan siydik nayi orasidagi torayish, PUS obstruksiyasi
- Megaureter Siydik nayining tugʻma kengayishi
- Prenatal maslahat Tugʻilishdan oldin bolalar urologi bilan maslahat, antenatal maslahat
UTTda yagona, kistali yoki odatiy boʻlmagan joyda joylashgan buyrak
- Yagona ishlovchi buyrak Bitta buyrak, bitta buyrak bilan tugʻilish
- Multikistoz displastik buyrak Kistali, funksiyasi yoʻq buyrak
- Ektopik buyrak Buyrak distopiyasi, chanoq distopiyasi, kesishgan distopiya
- Taqasimon buyrak Buyraklarning pastki uchlari bilan qoʻshilishi
Qorin devori yoki siydik pufagida tugʻma nuqson
- Siydik pufagi ekstrofiyasi Ekstrofiya-epispadiya kompleksi, kloakal ekstrofiya
- Prune belly sindromi Burishgan qorin sindromi, Eagle-Barrett sindromi
Qiz bolada jinsiy lablar yopishgan, qizargan yoki ichki kiyimida qon dogʻi bor
- Labial sinexiya Labial fuziya, kichik jinsiy lablarning bitishib qolishi
- Vulvovaginit Tashqi jinsiy aʼzolar va qin kirish qismining yalligʻlanishi
- Uretra prolapsi Siydik chiqarish kanali shilliq qavatining tashqariga chiqishi
- Jinsiy aʼzolar shikastlanishi Yorgʻoqqa zarba, zamok shikastlanishi, oraliqqa yiqilish
Kindik hoʻl boʻlib turadi yoki undan ajralma keladi
- Urakus anomaliyalari Urakus kistasi, ochiq urakus, urakus sinusi
Ereksiya oʻtmayapti va ogʻriqli: shoshilinch
- Priapizm Uzoq davom etuvchi, oʻtmaydigan ereksiya
Jinsiy aʼzolarga zarba yoki shikast
- Jinsiy aʼzolar shikastlanishi Yorgʻoqqa zarba, zamok shikastlanishi, oraliqqa yiqilish
- Moyak buralishi Moyak torsiyasi, oʻtkir moyak ogʻrigʻi
Bolaning qornida hosila (tugun) yoki qattiqlashish
- Vilms oʻsmasi Nefroblastoma, bolalarda buyrak oʻsmasi
- Gidronefroz Buyrak jomining kengayishi (pieloektaziya), buyrakda suv yigʻilishi
- Multikistoz displastik buyrak Kistali, funksiyasi yoʻq buyrak
Chaqaloqning belida chuqurcha, tuk toʻdasi yoki shish
- Sakral chuqurcha va fiksatsiyalangan orqa miya Bel-dumgʻaza sohasidagi teri belgilari, yashirin spinal disrafiya, tethered cord
- Neyrogen siydik pufagi Spina bifida va orqa miya kasalliklarida siydik pufagi
Boʻlimlar
Saytdagi mavzular beshta boʻlimga jamlangan.
Siydik pufagi va uretra
Orqa uretra klapani, neyrogen siydik pufagi, ureterotsele, ekstrofiya, prune belly sindromi, urakus anomaliyalari. Kunduzgi siydik tuta olmaslik “Siyish va infeksiyalar” boʻlimida.
- Orqa uretra klapani
- Neyrogen siydik pufagi
- Urakus anomaliyalari
- Ureterotsele
- Sakral chuqurcha va fiksatsiyalangan orqa miya
Siyish va infeksiyalar
Tungi va kunduzgi siydik tuta olmaslik, ich qotishi, infeksiyalar, siydikda qon.
- Tungi enurez
- Kunduzgi siydik tuta olmaslik
- Ich qotishi va siydik pufagi
- Siydik yoʻllari infeksiyasi
- Pielonefrit
Moyak va chov sohasi
Tushmagan moyak, gidrotsele, chov churrasi, varikotsele va moyakdagi toʻsatdan paydo boʻlgan ogʻriq.
Boʻlimdagi barcha mavzular (9)Jinsiy aʼzolar
Fimoz, xatna, gipospadiya, yashirin jinsiy olat va qizlarda jinsiy lablarning yopishib qolishi.
Boʻlimdagi barcha mavzular (18)Savolingizga javob topmadingizmi?
Farzandingizning ahvolini qabulda muhokama qilish mumkin. WhatsAppga yozing, qulay vaqtni birga tanlaymiz.
WhatsAppga yozingBolaning yoshiga qarab
Har bir davrning oʻz savollari bor: homiladorlikdagi UTTdan oʻsmirlik yoshigacha.
Homiladorlik davrida
Homila UTTsida buyrak yoki siydik yoʻllarida oʻzgarish aniqlangan boʻlsa.
Yangi tugʻilgan chaqaloq
Hayotning birinchi oyi: tugʻilgandan keyingi dastlabki koʻriklarda aniqlanadigan holatlar.
Goʻdak va erta yoshdagi bola (1–24 oy)
Baʼzi tugʻma holatlar goʻdaklik va erta bolalik davrida davolanadi, boshqalari kuzatib boriladi. Muddat kasallikka bogʻliq.
Bola (2–10 yosh)
Hojatxonaga oʻrgatish, siydik tuta olmaslik, infeksiyalar, xatna.
Oʻsmir (10–18 yosh)
Varikotsele, moyakdagi ogʻriq, jinsiy yetilish bilan bogʻliq savollar.
Bu qoʻllanmani kim yozadi?
Dr. Parviz Hojiyev
Bolalar urologi, Yevropa bolalar urologiyasi kengashi sertifikatiga ega (FEAPU). Qabul Bokuda, Bolalar urologiyasi markazida (Badam Medical Center) oʻtkaziladi.
Maʼlumotlar asosan Yevropa urologlar assotsiatsiyasi (EAU) va Yevropa bolalar urologiyasi jamiyati (ESPU) tavsiyalariga hamda ilmiy adabiyotga asoslangan; manbalar tegishli tibbiy maqolalarda koʻrsatilgan. Ota-onalar uchun boʻlimlar tushunarli tilda, shifokorlar uchun materiallar esa kasbiy darajada yozilgan. Maqsad koʻrikning oʻrnini bosish emas, balki qabulga tayyor holda kelishingiz va qarorlarni shifokor bilan birga qabul qilishingizga yordam berishdir.
Ota-onalar uchun vositalar
Gidronefroz oʻlchoviUTT xulosasidagi buyrak jomi oʻlchamini homiladorlik haftasi yoki yoshga qarab tekshiring.Siyish kundaligi48 soatlik kundalikni toʻldiring, siydik pufagining kutilgan hajmini hisoblang, chop etib qabulga olib keling.Davolash muddatlari boʻyicha qoʻllanmaTurli kasalliklarda operatsiya yoki davolash uchun maqbul yosh haqida qoʻllanma.